governance

Bileg ken Pagrebbengan: Presidente, Bise Presidente

Rappler.com
Bileg ken Pagrebbengan: Presidente, Bise Presidente
Ania dagiti bileg nga ipabus-oymo, ania dagiti pagrebbengan ken serbisio a namnamaem no mangbotoska iti presidente ken iti bise presidente?
Presidente
Panagtakem
  • 6 a tawen, manipud iti tengnga ti aldaw ti Hunio 30 kalpasan ti eleksion
  • Saan a kualipikado nga agpabotos manen 
Kualipikasion
  • Makipagili iti Filipinas sipud pannakaipasngayna; kayatna a sawen, natural ti panagbalinna nga umili ti Filipinas
  • Rehistrado a botante
  • Makabasa ken makasurat 
  • Agtawen iti 40 iti aldaw ti eleksion 
  • Residente iti Filipinas iti 10 a tawen sakbay ti eleksion  
  • Saan daytoy a nagtakem a presidente iti nasursurok ngem 4 tawen
Bileg ken Akem 
  • Mangparnuay kadagiti pakaammo (ehekutibo a bilin, proklamasion, memorandum a bilin, memorandum a sirkular, ken sapasap wenno espesial a bilin)
  • Mangdutok kadagiti pangulo dagiti departamento iti ehekutibo, embahador, opisial iti militar (ranggo a koronel wenno kapitan iti navy ken nangatngato), dagiti kameng ti Judicial and Bar Council, dagiti kameng ti Korte Suprema ken nababbaba a korte, ken daulo dagiti komision, kas sagudayen ti Konstitusion (Civil Service Commission, Commission on Elections, Commission on Audit)
  • Mangdutok kadagiti undersecretaries ken assistant secretaries dagiti ehekutibo a departamento, babaen ti nominasion ti sekretario ti tunggal departamento 
  • Mangdutok kadagiti directors ken assistant directors dagiti buro, regional ken assistant regional directors, service chiefs ti departamento, wenno ania man a katukadna a posision, kas sagudayen ti Konstitusion ken ti Administrative Code of 1987
  • Mangidaulo iti National Security Council
  • Mangsuperbisar kadagiti amin a lokal a gobierno  
  • Agtakem a kas Commander-in-Chief ti Armed Forces of the Philippines
  • Mangsuspenso iti pribilehio ti writ of habeas corpus, ngem kadagiti laeng persona a naidarum iti rebelion wenno direkta a mainaig iti panagsakup
  • Mangisaad iti sibubukel wenno paset ti Filipinas iti babaen ti linteg militar, iti babaen ti panangaprobar ti Kongreso 
  • Mangipaay iti pannakayalud-od ti pannusa, mangipaulog iti pannakawayawaya, wenno mangibabawi iti multa kalpasan a maipaulog ti pangngeddeng  
  • Mangipaay iti amnestia babaen ti yaanamong ti mayoridadti amin a kameng ti Kongreso 
  • Makikontrata wenno manggarantia kadagiti utang iti ganggannaet iti nagan ti pagilian, babaen ti panangaprobar ti Monetary Board
  • Mangsertipikar iti pannakaipatungpal ti naipasa a linteg tapno masaranget ti kalamidad wenno emerhensia a pakasaknaran ti publiko 
  • Mangaprobar wenno mangibasura kadagiti amin a gakat (bill) nga impasa ti Kongreso
  • Mangibasura iti ania man a paset ti maysa a gakat iti panagilatang, mateggedan, wenno taripa 
  • Mangidatag iti badiet kadagiti paggastosan ken pagur-oran iti gastuen tapno yaramidan ti Kongreso iti gakat para iti nailian a badiet 
  • Agsarita iti Kongreso sakbay wenno bayat ti pannakalukat ti regular a sesion daytoy 
  • Mangideportar wenno mangikeddeng iti non-immigrant nga istatus dagiti ganggannaet iti Filipinas
  • Mangbilin iti Solicitor General a mangala iti pribado a sanikua tapno usaren ti publiko (eminent domain)
  • Mangbilin iti Solicitor General a mangala kadagiti sanikua dagiti pimmusay a persona a saan a nakaibati iti kasuratan ken awanan iti asino man a legal nga agtawid  
  • Mangbilin iti Solicitor General a mangpasubli iti di maikanatad ti pannakaalana a sanikua dagiti opisial wenno empleado ti gobierno  
Pannakaipasa ti Takem

No mabakante ti takem ti Presidente gapu iti pannakatay, permanente a dis-abilidad, pannakapatapuak iti takem,  wenno panaglusulos, sublaten dagiti sumaganad a persona ti takem agingga a mabotosan ti baro a presidente: 

  1. Bise presidente
  2. Presidente ti Senado
  3. Espiker ti Kamara (House of Representatives)

Naadaw iti 1987 Constitution of the Republic of the PhilippinesAdministrative code of 1987 (EO 292 1987)

Bise Presidente
Panagtakem
  • 6 a tawen, manipud iti tengnga ti aldaw ti Hunio 30 kalpasan ti eleksion
  • Kualipikado iti 1 a reeleksion  
Kualipikasion
  • Makipagili iti Filipinas sipud pannakaipasngayna; kayatna a sawen, natural ti panagbalinna nga umili ti Filipinas
  • Rehistrado a botante
  • Makabasa ken makasurat 
  • Agtawen iti 40 iti aldaw ti eleksion 
  • Residente iti Filipinas iti 10 a tawen sakbay ti eleksion  
Bileg ken Akem
  • Agtakem a presidente iti kanito a mabakante ti nasao a takem 
  • Mabalin nga agkameng iti Gabinete ti Presidente a saan nga agkasapulan iti kompirmasion manipud iti Commission on Appointments
  • Agserbi nga ehekutibo a kameng ti komite iti National Security Council
Pannakaipasa ti Takem
  • Apaman a ti nabotosan a bise presidente ket sublatenna ti takem ti presidente, manginominar daytoy iti sukat a Bise Presidente babaen ti panangprobar ti Commission on Appointments

Naadaw iti 1987 Constitution of the Republic of the PhilippinesAdministrative code of 1987 (EO 292 1987)

– Rappler.com

Sinukisok ni Dylan Salcedo ti Rappler.com | Impatarus iti Ilokano ti UMPIL (Unyon ng mga Manunulat sa Pilipinas)